Obowiązki opiekunki


Często widzę na różnych grupach, że dla wielu osób zakres obowiązków opiekunki/ pomocy domowej nie do końca jest jasny. Na wstępie chciałabym zaznaczyć, że dumnie używany przez nas zwrot „opiekunka” jest zwrotem, który przyjął się w mowie potocznej. W języku niemieckim jest ogromna różnica miedzy słowem Betreuung a Pflegerin. Tymczasem często te zwroty, nawet przez Niemców, używane są zamiennie. My jesteśmy praktycznie pomocami domowymi/ opiekunkami ( Haushaltshilfe/ Betreuung ). Od pewnego czasu możemy również przejmować niektóre obowiązki, które wcześniej należały do Pflegerin. Tłumaczenie opiekun/ opiekunka jest bardzo mylące. Pflegerin, według słowniczka, faktycznie znaczy opiekunka. Nie tak, jak nam się to wydaje! Pflegerin to opiekunka w znaczeniu bardziej zbliżonym do pielęgniarki. W Niemczech nie można wykonywać tego zawodu bez odpowiedniego wykształcenia. Nawet, jeśli ktoś ma wyksztalcenie medyczne, pielęgniarskie w Polsce lub ukończył kursy w tym kierunku, które są uznawane w Polsce, a nie posiada uznanych w Niemczech dokumentów, nie ma prawa wykonywać żadnych czynności medycznych!!! Od pewnego czasu możemy wykonywać czynności pielęgnacyjne, czyli pomoc przy myciu, ubieraniu, rozbieraniu, wstawaniu, chodzeniu oraz korzystaniu z toalety, czy zmiany pampersów/ wkładek. Zaznaczam, że chodzi tu o pomoc. W żadnym wypadku nie należy do naszych obowiązków noszenie podopiecznych, wsadzanie ich samodzielnie do wanny. Jeśli podopieczni są całkowicie niesamodzielni, należy domagać się zamówienia służb pielęgniarskich ( Pflegedienstu ). Poza tym nie mamy obowiązku robienia za windę, czy rolator lub nie daj Boże wózek, gdy podopieczny lub jego rodzina uważają, że sprzęt taki nie jest potrzebny i na zleceniu nie ma tych urządzeń. Podopieczni często ze wstydu odmawiają chodzenia z rolatorem, czy instalowania windy. Wstyd w połączeniu z mniejszym lub większym otępieniem starczym to nie powód, byśmy rujnowali swoje zdrowie. Rodziny podopiecznych czasami nie dostrzegają lub nie chcą widzieć tego, że stan rodziców się pogorszył i że opiekunka bez tego sprzętu sobie nie poradzi. Nie ma co robić z siebie bohatera, czy cierpiętnicy. Należy się upomnieć o odpowiedni sprzęt, czy też o pomoc Caritasu. Próbowałam znaleźć wiarygodne i rzetelne informacje w polskojęzycznym Internecie. Niestety wszystkie informacje, jakie znalazłam pochodziły od firm i pozostawiały wiele do życzenia. Pogrzebałam więc trochę na niemieckich stronach.

Zadania pomocy domowej;

• Sprzątanie mieszkania lub domu ( pomieszczeń, które używamy !!! Jeśli dom ma 600 m2 nie jest naszym obowiązkiem sprzątanie całego domu )
• Pranie i prasowanie ( ubrań, pościeli, obrusów podopiecznej, a nie innych członków rodziny! )
• Gotowanie i przygotowywanie posiłków
• Prace ogrodowe ( proszę się tu nie bulwersować. Chodzi o lekkie prace ogrodowe, jak podlewanie kwiatków, czy ich sadzenie. W normalnych ilościach. Natomiast plewienie grządek, grabienie liści w całym ogrodzie, czy koszenie trawnika, gdzie końca nie widać nie należy do naszych obowiązków! )
• Dbanie o zwierzęta domowe ( i tutaj znowu mowa o kocie, psie, a nie o stadzie kur, czy o 20 kotach ). Poza tym mamy prawo wiedzieć przed wyjazdem, czy na danym zleceniu znajdują się zwierzęta i jeżeli nam to nie odpowiada możemy odmówić przyjęcia zlecenia.



Ogólne zadania opiekunki ( Betreuung )

• Towarzyszenie przy załatwianiu wszystkich spraw, ewentualnie również samodzielnie ( bez podopiecznego )
• Towarzyszenie podopiecznemu do instytucji i urzędów
• Towarzyszenie przy wizytach lekarskich, terapiach i podczas pobytu w szpitalu ( Jeśli podopieczny znajdzie się w szpitalu, należy spakować mu potrzebne rzeczy- kosmetyki, piżamy, ręczniki, szlafrok. Przekazać plan lekarstw i jeśli nie ma rodziny na miejscu, odwiedzać go regularnie i sprawdzać, czy czegoś nie potrzebuje. Ewentualnie odebrać ze szpitala.).
• Towarzyszenie podczas wizyt u przyjaciół lub rodziny
• Towarzyszenie w różnych aktywnościach, wydarzeniach kulturalnych, spacerach, wycieczkach itd.
• Czytanie podopiecznym, rozmowa lub granie z podopiecznym
• Wspieranie w hobby, które podopieczny może jeszcze wykonywać

Czynności pielęgnacyjne:

• Pomoc w higienie, myciu zębów, protezy, czesaniu i myciu włosów, malowaniu, goleniu i kremowaniu
• POMOC!!! Przy prysznicu lub kąpieli. POMOC!!!
• Pomoc przy wstawaniu i przy chodzeniu do łóżka
• Pomoc przy ubieraniu i rozbieraniu
• Pomoc przy pójściu do toalety
• Pomoc, jeśli pacjent jest inkontynentny ( zmiana wkładek, pampersów )
• Obcinanie paznokci u nóg i rąk ( przy czym jest to niewskazane i dobra firma powinna zadbać o to, by rodzina zamówiła fachowy personel do pedikiur. U starszych osób mogą nastąpić komplikacje. Pozatym podopieczni mają odciski i zbędny naskórek, który powinien być regularnie usuwany. Może występować również grzyb ). Opiekunka ma prawo odmówić wykonywania tych czynności
• Posiłki powinny być przygotowywane tak, by były łatwe do spożycia
• Pomoc i wsparcie w codziennych czynnościach
• Pomoc i wsparcie w nocy ( przy czym proszę pamiętać, że mamy prawo do 11 godzin nieprzerwanego spokoju nocnego i jeśli na zleceniu jest wymagane regularne wstawanie do podopiecznego w nocy, powinniśmy zostać o tym poinformowani przed wyjazdem, po wyrażeniu zgody dostać odpowiednie wynagrodzenie ). W normalnych przypadkach nasza pomoc w nocy powinna się jedynie ograniczać do pomocy w nagłych wypadkach ( zagrożenia zdrowia i życia )
* towarzyszenie rodzinie w razie zgonu


Opiekun/ ka nie ma prawa wykonywać czynności natury medycznej!!! Wszelkie czynności i aplikowanie, które podlegają obowiązkowi recept i zaleceń lekarskich mogą być wykonywane tylko przez służby pielęgniarskie ( Pflegedienst ).


Każdy, kto ma przyznany stopień niepełnosprawności i jest pielęgnowany w domu, ma prawo co miesiąc do darmowych środków pielęgnacyjnych ( Środki te można zamówić w domu sanitarnym- Sanitätshaus. Najczęściej Sanitätshaus rozlicza to sam z Krankenkasse ). Do wyboru ma się rożnego rodzaju Pflegebox. Które raz zamówione przychodzą kurierem do domu. W trakcie można złożyć wniosek o inny Pflegebox na kolejny miesiąc.

Zadania Pflegedienstu obejmują:

• Higienę ciała ( w razie potrzeby )
• Podawanie jedzenia i karmienie w razie potrzeby
• Pomoc w wydalaniu
• Mobilizacja pacjenta
• Dawanie tabletek i zastrzyków
• Infuzja dożylna
• Zmiana rajstop uciskowych, cewnika, i opatrunków
• Profilaktyka zapobieganiu odleżyn, zapaleniu płuc, zakrzepicy itd.

Także pamiętajmy, o tym czego nam nie wolno. W przypadku, gdy wykonujemy te czynności, nie mając jednocześnie prawa do ich wykonywania, w razie pogorszenia się stanu podopiecznego, możemy zostać oskarżeni i pociągnięci do odpowiedzialności prawnej.
Nie wymieniono tutaj, ale np. mierzenie cukru, czy ciśnienia również nie należy do naszych obowiązków. Jeśli nie jesteśmy czegoś pewni, a przychodzi do podopiecznych Caritas, radzę zasięgać opinii u pracowników z Caritasu.

Natomiast jeśli chodzi o nasze obowiązki pamiętajmy, że nasz czas pracy według prawa niemieckiego, które nas obowiązuje wynosi 40 godzin tygodniowo. Jeśli podopieczny wymaga dużej pomocy przy pielęgnacji i np. towarzyszeniu mu, automatycznie mniej zajmujemy się domem. I odwrotnie- jeśli podopiecznemu zależy, by dużo pracy wkładać w utrzymanie czystości domu, ma się wtedy mniej czasu na aktywacje podopiecznego. Przy podopiecznych i rodzinach, które są trudne, radzę prowadzić skrupulatnie zeszyt. Zapisywać godziny pracy i pilnować godzin pracy. Podopieczny/ podopieczna muszą zadecydować, co jest dla nich ważniejsze- wypolerowane sreberko, czy może jednak coś istotnego.
Może jeszcze wspomnę o rehabilitacji, ćwiczeniach rehabilitacyjnych, masażach i tym podobnych. To również nie należy do zadań opiekunek. Zdarza się, że rodziny niewinnie pytają, czy mogli byśmy to zrobić. Osobiście z czym takim się spotkałam. Kategorycznie mówimy nie. Nie mamy wyksztalcenia w tym kierunku, nam tego nie wolno i nikt nam za to nie płaci.

Mam nadzieje, że się przydało.